PCB's

PCB’s of polychloorbifenylen zijn gechloreerde scheikundige verbindingen. Het zijn in totaal 209 verwante stoffen. Tussen 1930 en het begin van de jaren tachtig werden ze geproduceerd voor toepassingen in industriële elektrische en hydraulische toestellen. Daar kwamen hun uitstekend elektrisch isolatievermogen, prima brandweerstand, geschikte warmtegeleiding en viscositeit goed van pas. Er kwam een verbod in 1985 toen duidelijk werd dat PCB’s een gevaar voor mens en milieu betekenen. Ze moeten daarom op een gecontroleerde manier opgeruimd worden door erkende afvalverwijderingsbedrijven en tegen 2010 mogen er geen PCB’s meer gebruikt worden.

Wat zijn de gevaren voor mens en milieu?

PCB’s zijn giftig, bioaccumuleerbaar , breken niet af in het milieu en vormen dioxines onder bepaalde omstandigheden;
er is een sterk vermoeden dat PCB’s kanker verwekken, zonder dat daarvoor een echt bewijs bestaat;
PCB’s kunnen ernstige gezondheidsproblemen veroorzaken zoals acne (huiduitslag), irritatie van de luchtwegen en hoofdpijn. Ook zou de vruchtbaarheid afnemen;
de stabiliteit van PCB’s, zo gunstig voor de beoogde toepassingen, maakt ze biologisch moeilijk afbreekbaar. Bovendien zijn ze oplosbaar in vetten (lipofiel), waardoor ze zich in de voedselketen opstapelen en zo terecht komen in dier, milieu en mens;
PCB’s onderscheiden zich qua uitzicht niet van minerale oliën en hebben geen specifieke geur of smaak. Precies door die ontbrekende signaalfunctie lijken ze onschuldig.

Sinds begin jaren tachtig geen productie meer

In het begin van de jaren tachtig staakte de industrie op eigen initiatief de productie van PCB’s;
in 1985 verbood de Europese Unie zowel de productie als de handel van PCB’s;
verder gebruik werd voorlopig toegestaan in bestaande elektrische transformatoren en condensatoren;
in 1996 werd een richtlijn uitgevaardigd die moet leiden tot een geleidelijke stopzetting met als einddatum 2010;
door de overheid erkende ondernemingen moeten een gecontroleerde opruiming waarborgen.

Problemen en oplossingen

Er is slechts één milieutechnisch verantwoorde manier om PCB’s definitief te verwijderen:
- 1. de ontmanteling van elektrische transformatoren en condensatoren moet uitgevoerd worden door erkende gespecialiseerde ondernemingen;
- 2. de PCB-houdende vloeistoffen moeten in speciale ovens bij hoge temperatuur verbrand worden;
de vernietiging van PCB’s is een dure zaak. Hierdoor zijn er aanzienlijke opslagplaatsen voor PCB’s ontstaan. Ze wachten er op vernietiging, maar kunnen bij ondeskundig beheer lekken met milieuschade veroorzaken. Bovendien bestaat het risico dat er illegaal en onoordeelkundig vernietigd wordt om de hoge kosten te omzeilen;
BelgoChlor ondersteunt de opname van PCB’s in de internationale prioriteitenlijst van PTB’s (Persistente, Toxische, Bioaccumuleerbare stoffen);
BelgoChlor is ervan overtuigd dat een snelle vernietiging van uit circulatie genomen PCB’s moet worden verplicht;
BelgoChlor pleit ook voor strenge maar heldere en praktische procedures voor inzameling en vernietiging;
Om de erkende slopers en afvalverwijderingsbedrijven optimaal in te zetten, zou bovendien moeten afgezien worden van beperkingen, opgelegd aan het internationaal transport van deze chemicaliën.