|
Chloorverbindingen, een natuurlijk verschijnsel?
Chloor
is van nature aanwezig in de zee, de rivieren en de planten. Als een
organische verbinding is het een natuurlijke component van onze leefomgeving,
net zoals koolstof, waterstof en zuurstof. De organische chloorverbindingen
in de natuur zijn veel talrijker dan die in de industrie. Een aantal
van hen is noodzakelijk voor de gezondheid. De
vele chemische verbindingen in de natuur zijn een belangrijke bron van
kennis en inspiratie voor de chemische nijverheid in het algemeen en
de farmaceutische in het bijzonder. De industrie leert van de natuur
en neemt soms haar methoden over.
Waar vind je chloorverbindingen in de natuur?
- Chloor
is zowat overal in de natuur aanwezig, voornamelijk onder de vorm
van zouten: 0,045 % van de aardkorst en 3 à 4 % van de oceanen
bestaan uit chloorverbindingen;
- keukenzout
of natriumchloride is de meest voorkomende chloorverbinding op aarde;
- chloor
komt op de 11de plaats van de 16 scheikundige elementen die 99,5 %
van de aardkorst uitmaken;
- elementair
chloor staat op de 10de plaats van de 15 elementen die 99,5 % van
het menselijk lichaam vormen;
- in
ons bloed, onze huid en onze tanden vind je natuurlijke chloorverbindingen;
- chloor
speelt in de vorm van zoutzuur
een vitale rol bij onze spijsvertering;
- chloor
is van nature aanwezig in de zee, de rivieren en de planten en vormt
er een schakel van het leven. Talrijke zeeorganismen zoals zeewieren,
sponzen, koralen, schelpen en weekdieren hebben chloor nodig in hun
stofwisselingsproces.
Ook de natuur maakt chloorverbindingen aan
- Sommige
dieren produceren organische chloorverbindingen. Zo bijvoorbeeld de
Ecuadoriaanse boomkikker, die in zijn huid de chloorhoudende verbinding
epibatidine aanmaakt, een pijnstiller 200 maal krachtiger dan morfine;
-
natuurlijke bronnen van chloor zijn vulkaanuitbarstingen, bosbranden,
verneveling van zeewater en geologische verwering. Ook in de bodem
produceren en verbruiken talrijke micro-organismen, aardwormen, schimmels
en hogere plantensoorten chloor;
- in
de natuur komen jaarlijks enorme hoeveelheden gehalogeneerde
verbindingen
vrij: in de zee alleen al ongeveer 3 miljoen ton methylchloride
,
300.000 ton methylbromide en 1,3 miljoen ton methyljodide;
- de
wereldwijde industriële productie van 44 miljoen ton chloor bedraagt
amper 6 % van wat de natuur voortbrengt;
- de
lozingen van organische chloorverbindingen, afkomstig van industriële
en menselijke activiteiten, worden vandaag de dag sterk beperkt. Zo
sterk dat de gemeten concentraties ervan momenteel in de buurt liggen
van hun achtergrondconcentraties.
- naast
eenvoudige structuren als methylchloride maakt de natuur ook complexe
gechloreerde moleculen met meerdere chlooratomen. Organische chloorverbindingen
zoals polygechloreerde bifenylen (PCB)
komen
als natuurlijk gevormde substanties voor.
De mens leert van de natuur
- De
mens leert van de natuur. Hij maakt zelf chloorverbindingen aan, onder
meer om zijn gezondheid te beschermen. Een goed voorbeeld hiervan
zijn sommige antibiotica
;
- De
mens leert ook van de mechanismen waarop de natuur chloorverbindingen
beperkt en afbreekt. Zo is de natuurlijke uitstoot van organochloorverbindingen
gelijkmatig verdeeld en blijven lokale concentraties dus laag. Het
huidige milieuonderzoek verzamelt intens informatie over dit proces.
|